അഗസ്ത്യേശപുരം
തൃശൂർ ജില്ലയിലെ കയ്പമംഗലം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു ആരാധനാലയമാണ് അഗസ്ത്യേശപുരം ശ്രീമഹാദേവ ക്ഷേത്രം. ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ വശങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
ഐതിഹ്യവും ചരിത്രവും
അഗസ്ത്യമുനിയും പ്രതിഷ്ഠയും: പുരാതന കാലത്ത് അഗസ്ത്യമുനി തപസ്സു ചെയ്ത സ്ഥലമാണിതെന്നാണ് വിശ്വാസം. അദ്ദേഹം ഇവിടെ ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു എന്നും, അതിനാലാണ് ഈ സ്ഥലത്തിന് 'അഗസ്ത്യേശപുരം' എന്ന പേര് ലഭിച്ചതെന്നും പറയപ്പെടുന്നു.
പെരുമാൾ ഭരണം: ചേരമാൻ പെരുമാൾമാരുടെ ഭരണകാലവുമായി ഈ ക്ഷേത്രത്തിന് ബന്ധമുണ്ടെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ആസ്ഥാനമായിരുന്ന പഴയ ചേരസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പരിധിയിലായിരുന്നു ഈ പ്രദേശം.
നിർമ്മാണ ശൈലി: കേരളീയ വാസ്തുവിദ്യയുടെ തനിമ വിളിച്ചോതുന്നതാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ശ്രീകോവിലും ചുറ്റമ്പലവും. വട്ടശ്രീകോവിലാണോ അതോ ചതുരശ്രീകോവിലാണോ എന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള നിർമ്മാണ രീതികൾ പഴയകാല ക്ഷേത്ര നിർമ്മാണ ശൈലിയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.
പ്രധാന സവിശേഷതകൾ
പ്രതിഷ്ഠ: കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി നിൽക്കുന്ന ശിവനാണ് പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. ശാന്തഭാവത്തിലുള്ള ശിവനായാണ് ഇവിടെ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നത്.
ഉപദേവതകൾ: ഗണപതി, ദക്ഷിണാമൂർത്തി തുടങ്ങിയ ഉപദേവതകളും ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ട്.
മഹോത്സവം: കുംഭമാസത്തിലെ ശിവരാത്രിയാണ് ഇവിടെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘോഷം. അന്നേദിവസം പ്രത്യേക പൂജകളും എഴുന്നള്ളിപ്പുകളും നടക്കാറുണ്ട്.
സാസ്കാരിക പ്രാധാന്യം
കയ്പമംഗലം പ്രദേശത്തെ സാമൂഹിക-സാംസ്കാരിക ജീവിതത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രം വലിയൊരു പങ്ക് വഹിക്കുന്നുണ്ട്. ജാതിമത ഭേദമന്യേ നാട്ടുകാർ ഒത്തുചേരുന്ന ഒരിടം കൂടിയാണിത്. പുരാതനമായ ലിഖിതങ്ങളോ മറ്റ് ചരിത്രരേഖകളോ പൂർണ്ണമായി വീണ്ടെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലെങ്കിലും, വാമൊഴിയായി കൈമാറി വന്ന ഐതിഹ്യങ്ങളാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പഴമയെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്.
